column

2013 2012 2011 2012 2011 2012 2010 2009 2008 2007 2006

Hommage aan de schenkers

Het museum kan niet bestaan zonder de gulheid van mensen en organisaties. De belangrijkste motor van de musea in Nederland is weliswaar nog steeds de overheid, maar de inbreng van particulieren, enerzijds, en de toename uit bedrijfsmatige activiteiten, anderzijds, worden steeds substantiëler.
Het Kröller-Müller Museum komt voort uit de generositeit van het echtpaar Kröller-Müller dat zich liet leiden door de visionaire gedachte om een blijvend monument voor de gemeenschap te stichten in de vorm van een museum voor moderne en hedendaagse kunst in de natuur van De Hoge Veluwe, in het hart van Gelderland. Sinds de opening van het museum hebben echter ook heel wat andere personen zich bekommerd om het museum. Ik wil hier graag wat aandacht vragen voor het fenomeen van de schenking van kunstwerken door particulieren.
Het is altijd spannend en roerend, wanneer ons werken worden aangeboden en, ook al wegen we ze op een goudschaaltje, hetgeen in een museum met een zo doordacht uitgangspunt bij het verzamelen als het onze gewoon moet, het is elke keer een feest om het gesprek met de gevers aan te gaan. Alleen al in de afgelopen jaren is door middel van schenking van hand tot hand, met behulp van notariële aktes, door toedoen van de kwijtscheldingsregeling van het Ministerie van Financiën, door legaten of andere wijze van eigendomsoverdrachten de Kröller-Müller verzameling bijzonder verrijkt. Als u nu door het museum loopt ziet u werken van kunstenaars als Vincent van Gogh, Piet Mondriaan, Theo van Doesburg, Gino Severini, Auguste Herbin, Marta Pan, die nog maar heel recent bij ons te zien zijn: ze zijn geschonken door mensen die het museum een warm hart toedragen.
Door de overdracht aan ons museum komen de werken in het publieke domein: de schenkers tonen daarmee hun gemeenschapszin en benadrukken de waarde en betekenis van cultuur. De Nederlandse overheid is de laatste jaren toegeeflijker geworden en heeft belastingvoordelen geschapen voor hen die geven, waardoor de schenker, soms, een aanzienlijk belang kan hebben bij zijn belangeloosheid!
De meest recente gift aan het museum kwam van Annelies en Jan Vriens. Zij schonken hun verzameling werken van Bart van der Leck, die ze weloverwogen en met liefde in de afgelopen jaren bijeenbrachten. Lucebert is hun andere grote favoriet en het werk dat ze van hem bezaten gaven ze al eerder aan het Cobra Museum. Bart van der Leck was al een specialiteit van het museum, hij was immers een van de favorieten van Helene Kröller, maar de schenking Vriens sluit prachtig aan bij enkele onderbelichte aspecten. Tot 17 mei 2009 is een keuze uit hun schenking in het prentenkabinet van ons museum te zien, aangevuld met eerder verworven werken. Ik ben ze zeer dankbaar. Ze zijn zo’n mooi voorbeeld van moderne schenkers, door, bewust van wat ze te bieden hebben, hun verzameling doelgericht op de juiste plekken onder konden brengen. Musea hebben dit soort steun nodig: ze blijven er alert en aantrekkelijk door. Nieuwsgierig geworden? Als u eraan denkt om het Kröller-Müller Museum een kunstwerk te schenken of anderszins te willen bevoordelen dan nodig ik u graag uit om onze folder Schep een blijvend monument. In de voetsporen van Anton en Helene Kröller-Müller aan te vragen. Daarin leest u over de verschillende mogelijkheden en de verrassende voordelen die geven kunnen opleveren. Petje af voor onze schenkers!

Evert van Straaten
Januari 2009


Op de foto de tegel Bok van Bart van der Leck, een gift van Annelies en Jan Vriens.